Włącznik zmierzchowy

Włącznik zmierzchowy
Pobierz PDF Download icon
Przełączniki, w tym również te reagujące na zmiany oświetlenia to temat wciąż bardzo popularny i praktycznie wykorzystywany przez elektroników lub automatyków. Tym razem proponujemy wykonanie prostego układu przełącznika reagującego na światło, ale zasilanego bezpośrednio z sieci 230 V AC.

Rysunek 1.

Schemat ideowy włącznika pokazano na rysunku 1, natomiast montażowy na rysunku 2. Elementem wykonawczym zasilającym żarówkę jest przekaźnik o obciążalności styków do 1 A.

Układ zasilany jest z sieci 230 VAC za pośrednictwem zasilacza beztransformatorowego zawierającego rezystor R1, kondensatory C1...C3 i diody D1...D4. Kondensator C1 ogranicza prąd, który urządzenie może pobrać z sieci energetycznej, a rezystor R1 zabezpiecza diody D1....D4 przed uszkodzeniem na skutek przeciążenia, które wystąpiłoby w chwili włączenia go do sieci. Mostek prostowniczy składa się z diod D1...D4 w układzie Graetza.

Rysunek 2.

Diody D3 i D4 to diody Zenera, które jednocześnie ograniczają napięcie zasilania do wartości około 12 V. Wyprostowane napięcie jest filtrowane przez kondensatory C2 i C3. Gdy zmaleje natężenie światła padającego na fotorezystor PH1, to wzrasta jego rezystancja. W konsekwencji tranzystor T1 zostaje włączony i przekaźnik PK1 zwiera styki dołączając do złącza CON2 napięcie sieci.

Kondensator C4 chroni układ przed krótkotrwałymi zmianami oświetlenia. Pozwala on wyeliminować możliwość powstania oscylacji wtedy, gdy poziom oświetlenia jest na granicy zadziałania układu. Oporność fotorezystora w świetle dziennym wynosi kilkaset Ω, a po zmroku wzrasta do kilkudziesięciu kΩ.

Próg zadziałania włącznika został ustalony na stałe, ale zawsze można skorygować dobierając wartość rezystora R2. Podczas uruchamiania włącznika należy zachować szczególną ostrożność, gdyż układ jest zasilany bezpośrednio z sieci energetycznej.

Wykaz elementów:

R1: 100 Ω/1W
R2, R3: 4,7 kΩ
PH1: fotorezystor FR28/500
C1: 470 nF/400V
C2: 220 µF/16V
C3: 100 nF
C4: 100 µF/16V
D1, D2, D5: 1N4007
D3, D4: 1,3W/12V
T1: BC516
CON1, CON2: ARK2
PK1: przekaźnik JRC27F

EB

Artykuł ukazał się w
Elektronika Praktyczna
marzec 2013
DO POBRANIA
Pobierz PDF Download icon
Materiały dodatkowe
Zobacz też
Elektronika Praktyczna Plus lipiec - grudzień 2012

Elektronika Praktyczna Plus

Monograficzne wydania specjalne

Elektronik styczeń 2020

Elektronik

Magazyn elektroniki profesjonalnej

Raspberry Pi 2015

Raspberry Pi

Wykorzystaj wszystkie możliwości wyjątkowego minikomputera

Świat Radio styczeń 2020

Świat Radio

Magazyn użytkowników eteru

APA - Automatyka Podzespoły Aplikacje styczeń 2020

APA - Automatyka Podzespoły Aplikacje

Technika i rynek systemów automatyki

Elektronika Praktyczna styczeń 2020

Elektronika Praktyczna

Międzynarodowy magazyn elektroników konstruktorów

Praktyczny Kurs Elektroniki 2018

Praktyczny Kurs Elektroniki

24 pasjonujące projekty elektroniczne

Elektronika dla Wszystkich styczeń 2020

Elektronika dla Wszystkich

Interesująca elektronika dla pasjonatów