Najprostszy odbiornik CB na kanał 19/AM

Najprostszy odbiornik CB na kanał 19/AM
Pobierz PDF Download icon

Obecnie większość użytkowników CB Radio mobile wykorzystuje na trasie kanał 19/AM. Za jego pośrednictwem kierowcy informują się nawzajem co się dzieje w promieniu kilku kilometrów. Łatwiej poruszać się po drogach, unikać korków i …mandatów – w końcu nie jest ważne, dlaczego kierowca zwalnia. Ważne, by nie doszło do wypadku. 

Z powyższych powodów wynika, że w pojeździe warto mieć zainstalowane CB radio lub choćby prezentowany miniodbiornik, właśnie na kanał drogowy 19 (27,180 MHz). Pokazany na rys. 1 schemat jednokanałowego odbiornika CB jest uproszczoną aplikacją układu TDA1083 stosowanego już między innymi w kilku kitach. (AVT2790, AVT2807 i AVT984).

Rys. 1. Schemat ideowy odbiornika CB19

Dostępny w handlu od około 20 lat układ scalony TDA1083 jest kompletnym układem odbiornika radiowego, wyposażonego we wzmacniacz p.cz., detektor AM i wzmacniacz m.cz., o mocy wyjściowej około 300 mW (część wzmacniacza p.cz. z detektorem FM jest niewykorzystana). Sygnał z anteny CB jest podany na filtr F3 (7×7 typu 514, zestrojony na odbierany kanał pasma 27 MHz) i dalej na wejście wzmacniacza w.cz./AM, a następnie na mieszacz.

Na drugie wejście mieszacza jest skierowany sygnał z zewnętrznego generatora kwarcowego 27600 kHz, zrealizowanego na tranzystorze T1. Drugi taki sam obwód 7×7 o symbolu 514 jest podłączony na wyjściu tego generatora w taki sposób, że indukowany sygnał 27,6 MHz jest podany łącznie z niezbędną polaryzacją stałoprądową do wyprowadzenia 5. układu scalonego.

Sygnał wyjściowy pośredniej częstotliwości 420 kHz (27,6...27,18 MHz) jest wydzielany w filtrze F2 o symbolu 121 (pierwotnie stosowany do standardowej wartości p.cz. 465 kHz), a następnie selekcjonowany w dwurezonatorowym filtrze zestawionym z dwóch identycznych rezonatorów piezoceramicznych o częstotliwości środkowej 420 kHz. Zastosowane rezonatory, idealnie pasujące do planu przemiany, są dostępne w handlu. Z kolei przy zastosowaniu filtru 450 kHz byłby problem ze zdobyciem rezonatora 26730 kHz do generatora kwarcowego. Sygnał p.cz. jest automatycznie skierowany na detektor AM (wyprowadzenie 8., kondensator filtrujący C12).

Wyjściowy sygnał m.cz. jest podany przez potencjometr siły głosu R8 na wejście wzmacniacza akustycznego. Wzmocniony sygnał m.cz. jest kierowany przez kondensator C5 na mały głośnik (8 Ω/min. 0,25 W). W układzie zewnętrznym ARW znajduje się bardzo prosty układ blokady szumu. Przy braku sygnału wejściowego napięcie na wyprowadzeniu 16. osiąga maksymalną wartość, co powoduje przejście tranzystora T1 w stan nasycenia i zablokowanie toru m.cz., czyli eliminację niepożądanego szumu. Poziom blokady szumu jest regulowany za pomocą potencjometru R7.

Cały układ odbiornika jest zasilany napięciem 6 V przez dodatkowy stabilizator 7806 z akumulatora 12 V (ew. innego źródła napięcia o wartości w przedziale 9...15 V). Odbiornik można zmontować z wykorzystaniem płytki drukowanej pokazanej na rys. 2. Układ zmontowany ze sprawnych podzespołów powinien być gotowy do użycia od razu po dołączeniu anteny i zasilania.

Rys. 2. Schemat montażowy układu

Po włączeniu układu w głośniku może pojawić się charakterystyczny szum, który powinien zaniknąć w momencie odbioru sygnału korespondenta. Przy braku sygnału CB należy potencjometrem R7 ustawić poziom blokady szumu, na skraju szumu. Zbyt głębokie ustawienie blokady może spowodować nie odblokowanie wzmacniacza m.cz.

Ze względu na prostotę rozwiązania układ ten nie działa najlepiej, a pewną poprawę można osiągnąć zastępując rezystor R5 diodą 1N4148 bądź przełączając kolektor tranzystora T2 do wyprowadzenia 10. układu TDA1083.

Poprawne działanie odbiornika jest uzależnione od anteny, a w najprostszym przypadku jako antenę można wykorzystać kawałek drutu o długości minimum 1 m. Najlepszym rozwiązaniem jest oczywiście wykorzystanie oryginalnej anteny samochodowej CB. Ponadto znaczną poprawę czułości odbiornika może zapewnić dołączenie przedwzmacniacza antenowego w postaci kitu AVT121.

WJ

Elektronika Praktyczna Plus lipiec - grudzień 2012

Elektronika Praktyczna Plus

Monograficzne wydania specjalne

Elektronik czerwiec 2026

Elektronik

Magazyn elektroniki profesjonalnej

Raspberry Pi 2015

Raspberry Pi

Wykorzystaj wszystkie możliwości wyjątkowego minikomputera

Świat Radio lipiec - sierpień 2026

Świat Radio

Magazyn krótkofalowców i amatorów CB

Automatyka, Podzespoły, Aplikacje czerwiec 2026

Automatyka, Podzespoły, Aplikacje

Technika i rynek systemów automatyki

Elektronika Praktyczna czerwiec 2026

Elektronika Praktyczna

Międzynarodowy magazyn elektroników konstruktorów

Elektronika dla Wszystkich lipiec 2026

Elektronika dla Wszystkich

Interesująca elektronika dla pasjonatów