Softstart do żarówek samochodowych i nie tylko

Softstart do żarówek samochodowych i nie tylko

Prezentowany układ zapewnia płynne rozjaśnienie dołączonej żarówki, tym samym znacząco przedłużając jej żywotność. Proces rozjaśniania żarówki trwa około 2 sekundy, jest to czas, w którym włókno żarówki w łagodny sposób osiągnie parametry robocze.

Podstawowe parametry:
  • czas procesu softstartu ok. 2 s,
  • max. moc obciążenia 60 W (bez dodatkowego radiatora),
  • zasilanie 10…18 VDC.

Nagłe i częste włączanie żarówki, której zimne włókno ma rezystancję wielokrotnie mniejszą od gorącego, powoduje przepływ przez żarnik prądu o znacznej wartości i w konsekwencji jego szybsze zużycie. Urządzenie będzie szczególnie przydatne w autach z automatycznym przełączaniem świateł dziennych na światła mijania, kiedy to automatyka w zależności od panujących warunków zewnętrznych potrafi nader często manipulować oświetleniem samochodu.

Budowa i działanie

Schemat ideowy urządzenia pokazano na rysunku 1.

Rysunek 1. Schemat układu

Układ włączany jest między źródło zasilania a odbiornik. Dioda D1 zabezpiecza układ przed dołączeniem go do napięcia o niewłaściwej polaryzacji. Napięcie wejściowe jest podawane na stabilizator IC1 typu 78L05, natomiast kondensatory C1...C4 zapewniają odpowiednią filtrację tego napięcia. Pracą układu steruje mikrokontroler IC2 ATTINY25, a jego praca rozpoczyna się natychmiast po dołączeniu napięcia zasilania.

Czas trwania procesu rozjaśniania trwa około 2 sekund, ale w razie potrzeb można dostosować go do własnych potrzeb, zmieniając wartość rezystora R5. W przypadku użycia softstartu w samochodzie czas rozjaśniania nie powinien trwać zbyt długo, tak aby w momencie przełączenia świateł nie zaskoczyło nas kilka sekund ciemności. Cały proces rozjaśniania sygnalizowany jest migotaniem diody LED1, natomiast po jego zakończeniu dioda LED1 będzie świecić światłem ciągłym.

Montaż i uruchomienie

Moduł należy zmontować na płytce drukowanej o wymiarach 31×26 mm, której schemat pokazano na rysunkach 2 i 3.

Rysunek 2. Schemat płytki PCB wraz z rozmieszczeniem elementów, strona TOP 
Rysunek 3. Schemat płytki PCB wraz z rozmieszczeniem elementów, strona BOTTOM

Montaż układu należy rozpocząć od elementów najmniejszych, jako ostatni należy zamontować tranzystor T1. Zmontowana płytka pokazana jest na fotografiach 4 i 5, układ jest od razu gotowy do pracy.

Fotografia 4. Zmontowana płytka – strona TOP
Fotografia 5. Zmontowana płytka – strona BOTTOM

Montaż modułu w instalacji auta najlepiej przeprowadzić w bezpośrednim sąsiedztwie reflektorów, stosując po jednym układzie dla każdej żarówki. Przy współpracy z obciążeniami o mocy do 60 W nie jest konieczne stosowanie radiatora i wtedy uchwyt tranzystora T1 można przylutować do płytki jak na fotografii 5. 

EB

Wykaz elementów:
Rezystory:
  • R1, R3: 2,2 kΩ
  • R2: 1 kΩ
  • PR1: 10 kΩ
Kondensatory:
  • C1, C2: 100 µF/25 V
  • C3, C4: 100 nF
Półprzewodniki:
  • IC1: 78L05
  • IC2: ATTINY25
  • T1: IRL3705
  • LED1: dioda LED
Inne:
  • WEJŚCIE, WYJSCIE: DG301-5.0/2
Artykuł ukazał się w
Elektronika Praktyczna
sierpień 2019
KIT do tego projektu
Softstart do żarówek samochodowych i nie tylko, AVT5701
Softstart do żarówek samochodowych i nie tylko, AVT5701
Prezentowany układ zapewnia płynne rozjaśnienie dołączonej żarówki, tym samym znacząco przedłużając jej żywotność. Proces rozjaśniania żarówki trwa...
Zobacz w sklepie

Elektronika Praktyczna Plus lipiec - grudzień 2012

Elektronika Praktyczna Plus

Monograficzne wydania specjalne

Elektronik wrzesień 2021

Elektronik

Magazyn elektroniki profesjonalnej

Raspberry Pi 2015

Raspberry Pi

Wykorzystaj wszystkie możliwości wyjątkowego minikomputera

Świat Radio wrzesień - październik 2021

Świat Radio

Magazyn krótkofalowców i amatorów CB

Automatyka Podzespoły Aplikacje wrzesień 2021

Automatyka Podzespoły Aplikacje

Technika i rynek systemów automatyki

Elektronika Praktyczna wrzesień 2021

Elektronika Praktyczna

Międzynarodowy magazyn elektroników konstruktorów

Elektronika dla Wszystkich wrzesień 2021

Elektronika dla Wszystkich

Interesująca elektronika dla pasjonatów